Bài giảng Ngữ văn 7 (Nói và nghe) - Tiết 27: Trình bày suy nghĩ về 1 vấn đề đời sống (Được gọi ra từ tác phẩm văn học)

Nội dung text: Bài giảng Ngữ văn 7 (Nói và nghe) - Tiết 27: Trình bày suy nghĩ về 1 vấn đề đời sống (Được gọi ra từ tác phẩm văn học)

1. KHỞI ĐỘNG Kể tên một số tác phẩm văn học mà em đã được học từ chương trình Ngữ văn 6 đến giờ? Trong những tác phẩm ấy, em thích nhất tác phẩm nào? Vì sao?
2. - Thánh Gióng. - Đồng dao mùa xuân. - Gặp lá cơm nếp... Ở phần Đọc, hai bài thơ Đồng dao mùa xuân và Gặp lá cơm nếp hẳn đã gợi cho em những suy nghĩ về người lính, về tình yêu đất nước, về sự hoà quyện giữa tình yêu gia đình với tình yêu quê hương, Trong phần Nói và nghe hôm nay, các em sẽ cùng nhau chia sẻ suy nghĩ về một vấn đề đời sống được gợi ra từ tác phẩm văn học đã đọc để phát triển kĩ năng nói của bản thân.
3. Tiết: 27 NÓI VÀ NGHE TRÌNH BÀY SUY NGHĨ VỀ MỘT VẤN ĐỀ ĐỜI SỐNG (Được gợi ra từ tác phẩm văn học)
4. HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
5. 1. Trước khi nói Khi chia sẻ suy nghĩ của bản thân về một vấn đề đời sống (được gợi ra từ tác phẩm văn học), điều chúng ta cần hướng đến là gì? Ai sẽ là người lắng nghe?
6. a. Xác định mục đích nói và người nghe Mục đích: chia sẻ suy nghĩ của +Bài nói nhằm bản thân về một vấn đề đời mục đích gì? sống và thuyết phục người nghe + Người nghe là về vấn đề đó ai? + Em chọn không gian Người nghe: thầy cô, bạn bè, nào để thực hiện bài người quan tâm đến vấn đề em nói (trình bày)? nói. + Em dự định trình bày trong bao nhiêu phút?
7. b. Chuẩn bi ṇ ôị dung nó i - Lựa chọn đề tài: Em sẽ lựa chọn những chủ đề nào được đề cập đến trong hai VB đọc chính “Đồng dao mùa xuân, Gặp lá cơm nếp”? - Lập dàn ý: Trong trường hợp chọn trình bày suy nghĩ về hình ảnh người lính, em hãy lập dàn ý theo những ý chính đã được trình bày trong SGK, trang 54. - Trong trường hợp em chọn vấn đề khác, thì HS chọn dàn ý khác.
8. a. Xác định mục đích nói và người nghe b. Chuẩn bị nội dung nói - Lựa chọn đề tài: hình ảnh người lính, tình yêu đất nước, sự hoà quyện giữa tình yêu gia đình với tình yêu quê hương; lòng biết ơn đối với những người đang hằng ngày cống hiến cho xã hội một cách thầm lặng, về những đổi thay của cuộc sống hôm nay, - Lập dàn ý theo gợi ý sau: + Giới thiệu khái quát về vấn đề em định trình bày cùng ấn tượng chung của em. + Nêu những biểu hiện cụ thể của vấn để và suy nghĩ của em. + Khái quát lại suy nghĩ của em, rút ra thông điệp, bài học từ vấn đề.
9. c. Tâp̣ luyêṇ HS tập trình bày theo nhóm (nhóm đôi hoặc 3-4 em, mỗi HS trình bày trong 5 phút). - Tập luyện để điều chỉnh ngôn ngữ cơ thể và ngữ điệu nói - Nhờ người thân, bạn bè lắng nghe và góp ý - Điều chỉnh dung lượng bài phù hợp với thời gian
10. 2. Trình bày bài nói Người Người nói nghe
11. 2. Trình bày bài nói Khi trình bày Các em làm việc bài nói em cặp đôi để thực cần đảm bảo hành. Ghi vào những yêu Phiếu nhận xét cầu nào? hoạt động nói
12. *Yêu cầu: - Trình bày đầy đủ, mạch lạc những nội dung chính đã chuẩn bị; - Kết hợp đọc diễn cảm những đoạn thơ cần thiết; - Điều chỉnh giọng nói (âm lượng, tốc độ, sắc thái biểu cảm) phù hợp với nội dung trình bày; - Kết hợp ánh mắt, cử chỉ, điệu bộ,... diễn tả cảm xúc; - Chú ý tương tác với người nghe; - Trình bày bài nói trong thời gian quy định.
13. Người nó i Triǹ h bày bài nói theo cá c nôị dung đã đươc̣ chuẩn bi ̣ Điều chin̉ h gioṇ g nói, tốc đô ̣ nói; sử duṇ g cử chi,̉ điêụ bô ̣ phù hơp̣ . Có thể sử duṇ g cá c phương tiêṇ hỗ trơ ̣
14. Người nghe Tâp̣ trung lắ ng nghe nôị dung triǹ h bày Ghi chép laị cá c ý quan troṇ g. Chú ý thá i đô ̣ và cá ch triǹ h bày vấ n đề củ a người nói Ghi laị môṭ số nôị dung se ̃ trao đổi vớ i người nói
15. 3. Sau khi nói HS tự đánh giá bài nói của mình vào BẢNG KIỂM và đánh giá bài nói của bạn trong Phiếu nhận xét hoạt động nói về nội dung và hình thức trình bày với hai tư cách: người nói và người nghe. Phát biểu của bạn có chứng Em đồng ý hay không đồng ý tỏ bạn nắm được nội dung với nhận xét, góp ý của bạn bài trình bày không? về bài nói? Vì sao? Điều gì trong phần trình bày Em học tập được gì qua phần của bạn khiến em yêu thích trình bày của bạn?... hay có ấn tượng nhất?
16. 3. Sau khi nói Người Người nghe nói Trao đổi về Lắng nghe, bài nói trên phản hồi tinh thần xây những ý kiến dựng và tôn trên tinh thần trọng cầu thị.
17. BẢNG KIỂM (Tự kiểm tra bài nói) Nội dung kiểm tra Đạt Chưa đạt - Bài nói đã biết mở đầu, trình bày nội dung bài nói, phần kết thúc bài nói chưa. - Mở bài nêu lên cảm nhận được điều em sắp nói là tác giả, tác phẩm đã học gây cho em nhiều cảm xúc và suy nghĩ. - Thân bài: Em đã trình bày cảm xúc về nội dung và nghệ thuật của tác phẩm chưa. - Tập trung nêu được nội dung cốt lõi, mang tính tiêu biểu cho đề tài. - Kết thúc bài nói đã nhấn mạnh vào cảm xúc của em về tác phẩm chưa.
18. Bài tham khảo Sau khi đọc xong những dòng thơ đầy xúc động về hình ảnh người lính trong bài thơ “Đồng dao mùa xuân” của Nguyễn Khoa Điềm, em đã có rất nhiều suy nghĩ về trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với sự nghiệp bảo vệ quê hương đất nước. Bài thơ thể hiện tình cảm tiếc thương, sự trân trọng và biết ơn những người đã dâng hiến tuổi thanh xuân của mình cho đất nước. Đó chính là những người lính đã hi sinh trên chiến trường Trường Sơn trong “Những năm máu lửa”. Hình ảnh người lính bình dị, thân quen với trách nhiệm lớn lao mà các anh phải gánh vác trên vai gợi cho người đọc thấy mình cần phải có trách nhiệm hơn với quê hương, đất nước. Cho dù những người lính ấy đã hi sinh nhưng anh linh của các anh vẫn còn sống mãi. Đặc biệt là “ngày xuân ngọt ngào” của người lính không bao giờ mất đi, mà sẽ từ núi xanh trở về và hồi sinh trong các thế hệ sau, trong mùa xuân đất nước.
19. Từ hình ảnh người lính trong bài thơ, người đọc chúng ta sẽ gợi nên nhiều suy nghĩ về trách nhiệm của thế hệ trẻ trong sự nghiệp bảo vệ quê hương đất nước. Tuy nhiên, trong cuộc sống hiện đại ngày nay, có rất nhiều thanh niên còn ham chơi, không chịu khó học tập, rèn luyện bản thân. Họ lo sợ và cho rằng, tham gia học quân sự, rèn luyện tư tưởng Đảng, đi bộ đội là những việc làm không cần thiết, mất thời gian và lãng phí thanh xuân của họ. Nhưng họ đâu có biết rằng, để có được một cuộc sống hòa bình, tự do và hạnh phúc như này hôm nay, thế hệ trước bao gồm những người lính cách mạng đã phải chiến đấu, hi sinh cực khổ như thế nào. Họ cũng chỉ là những chàng thanh niên trẻ tuổi như chúng ta, nhưng họ vì sự nghiệp lớn lao của dân tộc mà hi sinh bản thân, tuổi xuân của mình cống hiến cho đất nước. Nếu không có họ thì sẽ không thể có chúng ta của ngày hôm nay. Vì vậy, các bạn trẻ cần phải giác ngộ, rèn luyện ý thức và tư tưởng đúng đắn, kịp thời. Không ngừng học tập, trau dồi bản thân để ngày càng phát triển. Tích cực tham gia vào các hoạt động tập thể mang nhiều ý nghĩa, sức ảnh hưởng lớn.
20. Tự tin, dũng cảm chinh phục mọi khó khăn, dám đương đầu với thử thách và nguy hiểm. Khi Tổ quốc cần thì phải sẵn sàng tham gia, cống hiến sức trẻ vì sự nghiệp lớn lao của dân tộc. Bên cạnh đó, phê bình, tố cáo các hành vi phản động, thiếu trách nhiệm với nền độc lập, hòa bình của đất nước. Chúng ta của hôm nay được thừa hưởng những thành quả của sự chiến đấu, hi sinh anh dũng của thế hệ trước. Chính vì thế, là những thanh niên trẻ tuổi, hãy đóng góp sức mình để tiếp nối truyền thống yêu nước và làm nên đất nước muôn đời.