Giáo án Lịch sử 6 - Tiết 45-47, Bài 20: Vương quốc Phù Nam - Năm học 2022-2023 - Nguyễn Thị Hải Yến

Nội dung text: Giáo án Lịch sử 6 - Tiết 45-47, Bài 20: Vương quốc Phù Nam - Năm học 2022-2023 - Nguyễn Thị Hải Yến

1. Kế hoạch bài dạy Năm học 2022 - 2023 Lớp 6A 6B 6C Ngày dạy 13,18,22/5/2023 13,18,19/5/2023 12,18,20/5/2023 Tiết 45,46,47: BÀI 20.VƯƠNG QUỐC PHÙ NAM Môn học/Hoạt động giáo dục: Lịch sử và Địa lí lớp 6 Thời gian thực hiện: (3tiết) I. Mục tiêu 1. Về kiến thức - Xác định được vị trí của Vương quốc Phù Nam xưa trên lược đồ Việt Nam. - Mô tả được sự thành lập, quá trình phát triển và suy vong của Vương quốc Phù Nam. - Trình bày được những nét chính vẽ tổ chức xã hội và kinh tế của Phù Nam. - Nhận biết được một số thành tựu văn hoá tiêu biểu của Vương quốc Phù Nam. 2.Về năng lực - Biết khai thác và phân tích được thông tin của một số tư liệu lịch sử trong bài học dưới sự hướng dẫn của GV. - Biết trình bày suy luận, tranh luận về một số vấn đề lịch sử, rèn kĩ năng nhận thức và tư duy lịch sử. - Biết tìm kiếm, sưu tầm được tư liệu để phục vụ cho bài học và thực hiện các hoạt động thực hành, vận dụng. 3.Về phẩm chất - Bồi dưỡng tinh thần yêu quê hưong, đất nước, quý trọng những giá trị văn hoá của Vương quốc Phù Nam còn để lại trong lịch sử. - Nhận thức về chủ quyền ở vùng đất Nam Bộ của đất nước Việt Nam hiện nay có nguồn gốc lâu đời, bản địa từ xa xưa. II. Thiết bị dạy học và học liệu 1. Giáo viên: - Giáo án biên soạn theo định hướng phát triển năng lực. - Lược đồ Vương quốc Phù Nam trong khu vực Đông Nam Á, Lược đồ khu vực Đông Nam Á ngày nay. - Một số tranh ảnh về thành tựu văn hoá Phù Nam, Chăm-pa - Máy tính, máy chiếu (nếu có). 2. Học sinh: - Tranh ảnh, tư liệu sưu tầm liên quan đến bài học và dụng cụ học tập theo yêu cầu của giáo viên. III. Tiến trình dạy học Tiết 1 1. Hoạt động 1:Mở đầu (10phút) a) Mục tiêu: - Tạo hứng thú học tập cho HS và nắm được các nội dung cơ bản của bài học cần đạt được, đọc tài liệu và trả lời câu hỏi trước khi vào bài mới. b) Tổ chức thực hiện: GV: Nguyễn Thị Hải yến 1 Trường THCS Lê Lợi
2. Kế hoạch bài dạy Năm học 2022 - 2023 - Bước 1: GV yêu cầu HS thảo luận theo bàn và trả lời câu hỏi:Quan sát hình 1 sgk em hãy cho biết những hiện vật chứng tỏ điều gì về chủ nhân của vương quốc cổ này? - Bước 2: HS trả lời câu hỏi. - Bước 3: GV gọi thêm một số HS phát biểu ý kiến. - Bước 4: GV tổng hợp các ý kiến của HS, nhận xét và gợi mở vào bài học mới. Gợi ý: + Hình 1a. Bình gốmkiểu Ken-di (bình nước): đây là loại bình không d quai có vòi thân hình cầu, phình tròn ở giữa, thu nhỏ ở cổ và đáy bình, miệng bình loe cong. Kích thước của bình khá lớn, nhiều chiếc có hoa văn khắc vạch kiểu tam giác hay sóng nước ở thân. Có chiếc tô màu đỏ (thổ hoàng) hay tô màu đen chì rất đẹp. Điều đáng lưu ý là những bình Ken-di thường được tìm thấy trong các phế tích đền tháp, hầu hết bị gãy vòi, dấu vết cho thấy sự “cố ý” đập gãy rời vòi khỏi thân bình. Vì vậy nhiều khả năng cho biết đây là di vật dùng trong các nghi lễ tôn giáo Bà- la- môn; + Hình 1b: Chuỗi hạt (bằng mã não, hạt mã não là biến thể của thạch anh dưới dạng hạt mịn, có nguồn gốc từ đá núi lửa hoặc đá biến chất). + So sánh hình 1a, 1b với tranh ảnh các lọai bình gốm và vòng trang sức mà HS đã sưu tầm. Qua đó thấy được sự phát triển khá rực rỡ về nghệ thuật chế tác của chủ nhân vương quốc này. 2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức Hoạt động 1.Sự hình thành, phát triển và suy vong của Vương quốc Phù Nam(20 phút) a) Mục tiêu: - Xác định được sự ra đời, phát triển và suy vong của vương quốc Phù Nam. b) Tổ chức thực hiện: - Bước 1: GV tổ chức cho HS thảo luận theo nhóm (6- 8HS) để thực hiện các nhiệm vụ ở phiếu học tập ( phụ lục 1). - Bước 2: Các nhóm thảo luận trao đổi để hoàn thành phiếu học tập. - Bước 3: GV gọi đại diện 1 nhóm trình bày sản phẩm học tập. Các nhóm khác nhận xét bổ sung. - Bước 4: GV nhận xét kết quả sản phẩm học tập của các nhóm và chính xác hóa nội dung học tập ( phụ lục 2). NỘI DUNG HỌC TẬP - Vương quốc Phù Nam ra đời khoảng thế kỉ I. - Phát triển hùng mạnh: khoảng thế kỉ III – V. - Trung tâm chính trị, kinh tế: Ban đầu là Óc Eo (An Giang- Việt Nam), về sau là Ăng-co Bo-rây (Cam-pu-chia). - Đến đầu thế kỉ VI dần suy yếu và bị người Chân Lạp xâm chiếm vào đầu thế kỉ VII. 3. Hoạt động 3: Luyện tập (5 phút) a) Mục tiêu: Luyện tập, củng cố nội dung của bài học b) Tổ chức thực hiện: GV: Nguyễn Thị Hải yến 2 Trường THCS Lê Lợi
3. Kế hoạch bài dạy Năm học 2022 - 2023 – Bước 1: GV tổ chức cho HS làm việc cá nhân để trả lời các câu hỏi ở phụ lục 3. – Bước 2: GV gọi đại diện HS đưa ra các phương án trả lời. Các HS khác nhận xét hoặc đưa ra các phương án trả lời khác. – Bước 3: GV chính xác hoá các phương án trả lời. – Bước 4: GV củng cố và nhắc lại các yêu cầu cần đạt của bài học cho HS. 4. Hoạt động 4: Vận dụng (7 phút) a) Mục tiêu:Vận dụng kiến thức, kĩ năng suy luận để trả lời câu hỏi. b) Tổ chức thực hiện: – Bước 1: GV giao nhiệm vụ cho HS: Dựa vào kiến thức đã học, em hãy suy luận về nguyên nhân khiến cho Vương quốc Phù Nam bị suy vong vào đầu thế kỉ VII? – Bước 2: HS trả lời. – Bước 3: HS khác nhận xét, bổ sung. – Bước 4: GV nhận xét và đưa ra câu trả lời. Do nhiều nguyên nhân: đất đai bị nhiễm mặn bởi những đợt biển tiến, diện tích đất canh tác cũng mất dẩn; tuyến đường giao thương trên biền không còn đi qua Phù Nam,... tác động đến tình hình kinh tế, xã hội của cư dân nơi đây, là nguyên nhân chính dẫn đến sự suy vong của Vương quốc Phù Nam. * Hướng dẫn học ở nhà (3 phút): - GV giao nhiệm vụ cho học sinh: chia lớp làm 4 nhóm. +Học bài cũ và đọc trước bài tiết sau:“ Mục 2. Hoạt động kinh tế và tổ chức xã hội.” + Nhóm 1,3: Sưu tầm tranh ảnh những ngành nghề của vương quốc cổ Phù Nam. + Nhóm 2,4: Sư tầm tranh ảnh trao đổi hàng hóa xưa và nay. Tiết 2 1. Hoạt động mở đầu a. Mục tiêu: Tạo hứng thú học tập cho học sinh và xác định được vấn đề cần giải quyết liên quan đến bài học. b.Tổ chức thực hiện: -Bước 1: GV yêu cầu HS thảo luận theo bàn và trả lời câu hỏi: Quan sát hình 4 ,5 sgk và đoạn tư liệu em hãy cho biết điều gì về cư dân Phù Nam ? - Bước 2: HS trả lời câu hỏi. - Bước 3: GVgọi thêm một số HS phát biểu ý kiến. - Bước 4: GV tổng hợp các ý kiến của HS, nhận xét và gợi mở vào bài học mới. GV gợi ý: - Hình 4: Đồng tiền kim loại của Phù Nam được tìm thấy ở di chỉ văn hóa Óc Eo được cư dân Phù Nam sử dụng trong trao đổi buôn bán với nước ngoài điều này chứng tỏ 1 nền kinh tế hàng hóa rất phát triển ở vương quốc này. - Hình 5:Huy chương La Mã được tìm thấy ở Kiên Giang.Chiếc huy chương này cũng là minh chứng cho hoạt động giao lưu buôn bán với nước ngoài. - Đoạn tư liệu được ghi lại bởi người Trung Quốc qua việc tiếp xúc buôn bán họ có nhận xét về tính cách bản chất của người dân Phù Nam và nghề nghiệp GV: Nguyễn Thị Hải yến 3 Trường THCS Lê Lợi
4. Kế hoạch bài dạy Năm học 2022 - 2023 của họ.Qua đó chúng ta thấy trong thời gian tồn tại người Phù Nam đã sớm phát triển toàn diện trên các lĩnh vực kinh tế.Vậy hoạt động kinh tế của người Phù Nam như thế nào chúng ta tìm hiểu ở phần 2. 2. Hoạt động hình thành kiến thức mới: Hoạt động 2.2. Hoạt động kinh tế và tổ chức xã hội Hoạt động 2.2a. Kinh tế (15p) a) Mục tiêu: - Trình bày được quá trình phát triển kinh tế ở Phù Nam b) Tổ chức thực hiện: - Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ - Gv cho HS quan sát kênh hình 2,3,4,5 SGK - GV cho HS thảo luận theo nhóm đê’ HS liên hệ với kiến thức đã được hình thành ở mục 1 + H1: Theo em, với điều kiện tự nhiên của vùng đất Nam Bộ nước ta, cư dân Phù Namcó thể phát triền được những hoạt động kinh tế nào? + H 2: Hãy kể những hoạt động kinh tế chính của cư dân Phù Nam GV hướng dẫn HS thảo luận theo nhóm nhỏ hoặc cá nhân để xác định những nội dung GV chú ý hướng dẫn HS khai thác thông tin trong đoạn tư liệu cùng với các hình 2, 3, 4, 5 để giúp HS hình dung rõ nét hoạt động kinh tế của cư dân Phù Nam xưa. Đó vừa là nền kinh tế sản xuất tại chỗ (thông qua hình 2, 3), vừa có hoạt động kinh tế buôn bán trong nước và với nước ngoài (thông qua hình 4, 5 và đoạn tư liệu). Sự “ăn khớp” thông tin trong đoạn tư liệu vê' Sử liệu Phù Nam với hình đồng tiền Phù Nam, huy chương La Mã được tìm thấy ở các di chỉ thuộc ăn hoá Óc Eo chứng tỏ điếu đó. Đây là đặc điểm khác biệt khá rõ so với kinh tế của Nhà nước Văn Lang - Âu Lạc ở khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ -Bước 2: HS trao đổi thực hiện nhiệm vụ. - Bước 3: GV gọi một số học sinh báo cáo kết quả, một số học sinh khác nhận xét, bổ sung. Bước 4: Gv nhận xét và kết nối vào bài học Như vậy với đk tự nhiên thuận lợi cư dân Phù Nam đã lấy sản suất nông nghiệp làm nghề kinh tế chính kết hợp với chăn nuôi và đánh bắt thủy hải sản.Sự ổn định của nền nông nghiệp tạo điều kiện để thủ công nghiệp phát triển.Thủ công nghiệp Phù Nam đã đạt đến trình độ cao với sự chuyên môn hóa các ngành nghề thủ công như làm gốm,luyện kim đặc biệt biết chế tạo kim hoàn làm đồ trang sức.Tận dụng vị trí địa lý thuận lợi người Phù Nam đã sớm phát triển nghề buôn bán,không chỉ buôn bán trong nước mà còn buôn bán nước ngoài như Ấn độ,La Mã qua cảng thị nền chùa Óc Eo.Song song với phát triển kinh tế thì tổ chức xã hội của Phù Nam như thế nào chuyển sang mục b NỘI DUNG HỌC TẬP - Nông nghiệp : trồng lúa nước, chăn nuôi gà, lợn,kết hợp đánh bắt thuỷ - hải sản - Thủ công nghiệp : làm đồ thủ công như đồ gốm, trang sức, đồ đựng bằng thuỷ tinh, luyện đồng và rèn sắt, chế tạo công cụ sản xuất, vũ khí,... - Thương nghiệp : người Phù Nam rất giỏi nghề buôn bán. Không chỉ trao đổi GV: Nguyễn Thị Hải yến 4 Trường THCS Lê Lợi
5. Kế hoạch bài dạy Năm học 2022 - 2023 hàng hoá để tiêu dùng trong nước, người Phù Nam còn buôn bán với các thương nhân nước ngoài đến từ Trung Quốc, Chăm..thông qua các cảng thị, tiêu biểu là Óc Eo. => Kinh tế phát triển toàn diện Hoạt động 2.2b. Tổ chức xã hội(15p) a) Mục tiêu: Trình bày được tổ chức xã hội của cư dân Phù Nam và so sánh với Cham Pa b) Tổ chức thực hiện: - Bước 1: GV cho hs tìm hiểu thông tin mục b/SGK thực hiện nhiệm vụ sau Nhiệm vụ 1: Hoàn thiện phiếu học tập: nêu những nét chính về tổ chức bộ máy nhà nước và sự phân hóa giai cấp trong xã hội Phù Nam ? Nội dung Xã hội Phù Nam Tổ chức bộ máy nhà nước Giai cấp và tầng lớp xã hội Nhiệm vụ 2:So với xã hội Cham pa, xã hội Phù Nam có nét tương đồng nào? - Bước 2: HS trao đổi thực hiện nhiệm vụ. - Bước 3: GV gọi một số học sinh báo cáo kết quả, một số học sinh khác nhận xét, bổ sung. - Bước 4: GV đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ và chốt kiến thức: NỘI DUNG HỌC TẬP - Tổ chức bộ máy nhà nước: + Trong khoảng hai thế kỉ đầu sau khi thành lập còn đơn giản + Từ thế kỉ III dần được hoàn thiện.Theo chế độ quân chủ chuyên chế(Vua là người đứng đầu và có quyền lực cao nhất) dưới đó là hệ thống quan lại giúp việc cho vua với nhiều cấp bậc. - Xã hội: được phân chia thành năm thành phần chính: quý tộc, tăng lữ, thương nhân, thợ thủ công và nông dân.=> xã hội đã có sự phân hóa giàu nghèo,giai cấp 3. Hoạt động 3: Luyện tập (10 phút) a) Mục tiêu: - HS củng cố được kiến thức liên quan đến hoạt động kinh tế và tổ chức xã hội của cư dân Phù Nam b) Tổ chức thực hiện: -Bước 1: GV tổ chức cho HS làmviệc cá nhân để trả lời các câu hỏi. – Bước 2: GV gọi đại diện HS đưa ra các phương án trả lời. Các HS khác nhận xét hoặc đưa ra các phương án trả lời khác. – Bước 3: GV nhận xét bài làm của HS và chính xác hoá các phương án trả lời. – Bước 4: GV củng cố và nhắc lại các yêu cầu cần đạt của bài học cho HS. 4. Hoạt động 4: Vận dụng (5 phút) a) Mục tiêu: GV: Nguyễn Thị Hải yến 5 Trường THCS Lê Lợi
6. Kế hoạch bài dạy Năm học 2022 - 2023 - Vận dụng, kết nối được kiến thức, kĩ năng đã học để giải quyết tình huống trong thực tiễn liên quan đến bài học. b) Tổ chức thực hiện: – Bước 1: GV giao nhiệm vụ cho HS: Về nhà tìm hiểu và trả lời câu hỏi 1 (SGK) – Bước 2: HS về nhà tìm hiểu, sưu tầm tài liệu trên sách báo, Internet... – Bước 3: GV gợi ý cách sưu tầm, cách trả lời câu hỏi. Thời hạn nộp bài buổi học lần sau nộp sản phẩm. – Bước 4: GV chốt yêu cầu và nhận xét về tiết học. Tiết 3 1. Hoạt động 1: Mở đầu (5 phút) a) Mục tiêu: - Tạo hứng thú học tập cho học sinh và xác định được vấn đề cần giải quyết liên quan đến bài học. b) Tổ chức thực hiện: - Bước 1: GV đưa các hình ảnh về bia, tượng phật, đồ gốm, đồ trang sức, công trình kiến trúc của văn hóa Chăm Pa và văn hóa Phù Nam sau đó đặt câu hỏi Lựa chọn các hình ảnh tiêu biểu cho thành tựu văn hóa Chăm Pa. *Gợi ý: HS chọn các hình 5- (Trang 89), thánh địa Mỹ Sơn,cột đá Linga (hay còn gọi là lingam) , đồ gốm cổ Chăm Pa các hình ảnh còn lại đặc trưng cho văn hóa Phù Nam là đồ tượng thần vis-nu,tượng thần Ganesa, tượng phật bằng đá, tháp Chót Mạt.. ? Các sản phẩm đặc trưng cho văn hóa Phù Nam chứng tỏ điều gì về nền văn hóa cổ này ? - Bước 2: HS làm việc cá nhân, trao đổi với bạn cùng bàn để trả lời câu hỏi trên. - Bước 3: GV gọi một số HS phát biểu ý kiến. - Bước 4: GV tổng hợp ý kiến của học sinh và kết nối vào bài học. Trong khi văn hóa Chăm Pa dặc trưng nổi bật với các công trình kiến trúc đền tháp thì văn hóa Phù Nam đặc trưng nổi bật hơn cả là đồ gốm và tượng thần, phật bằng gỗ đá với kĩ thuật chế tác cực kì tinh xảo, sắc nét. Vậy các thành tựu văn hóa Phù Nam có gì đặc sắc và mang phong cách riêng của mình cô trò chúng ta sẽ được tìm hiểu qua bài học hôm nay. 2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức Hoạt động 2.1. (25phút) a) Mục tiêu: - Trình bày được các thành tựu văn hóa tiêu biểu của văn hóa Phù Nam - Thấy rõ được sự đặc sắc của văn hóa Phù Nam so với các nền văn hóa khác. b) Tổ chức thực hiện: - GV sử dụng kĩ thuật các mảnh ghép để tổ chức cho HS hoạt động cho học sinh. Vòng 1 (Nhóm chuyên gia): GV chia lớp thành 3 nhóm, mỗi thành viên trong nhóm được phát một thẻ cùng màu, mỗi nhóm thực hiện một nhiệm vụ cụ thể trong vòng 5 phút như sau: GV: Nguyễn Thị Hải yến 6 Trường THCS Lê Lợi
7. Kế hoạch bài dạy Năm học 2022 - 2023 Nhóm Thẻ Nhiệm vụ màu 1 Xanh Quan sát hình 6,7 trang 93 trả lời câu hỏi: Em có nhận xét gì về hoạt động tín ngưỡng tôn giáo của cư dân Phù Nam ? Hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo nổi bật nhất của cư dân Phù Nam là gì ? 2 Đỏ Dựa vào hình 6,7 (SGK –Tr 93?) Hãy mô tả sơ lược bức tượng(chất liệu, tư thế, hình dáng, cách trang trí..) Qua đó em có nhận xét gì về nghệ thuật điêu khắc của cư dân Phù Nam. 3 Vàng Quan sát ảnh lược đồ vương quốc Nam từ thế kỉ I-VII mục em có biết Cư dân đã thích với điều kiện tự nhiên như thế nào? Hình 8- SGK trang 94 cho thấy Đời sống vật chất của cư dân ra sao? Vòng 2 (Nhóm mảnh ghép): - Bước 1: Hình thành các nhóm mới có đủ các thành viên đến từ các nhóm chuyên gia - Bước 2: GV giao nhiệm vụ và yêu cầu cho nhóm mới trong 5 phút. Nhiệm vụ 1: Thành viên của nhóm chuyên gia trình bày và trao đổi vấn đề đã tìm hiểu cho các bạn trong nhóm mới một cách lần lượt. Các thành viên khác có thể đặt câu hỏi để làm rõ vấn đề. Nhiệm vụ 2: Thảo luận nhóm để hệ thống hóa nội dung Văn hóa của cư dân Phù Nam có điểm gì đặc sắc so với nền văn hóa Ấn Độ trên giấy A0 - Bước 3: Đại diện nhóm báo cáo- nhóm khác bổ sung kiến thức - Bước 4: GV chuẩn xác, nhận xét, bổ sung kiến thức về nét đặc sắc văn hóa Phù Nam (chữ viết nghệ thuật tạc tượng gỗ, đá, đời sống văn hóa: ăn mặc, ở, táng người chết) qua thuyết trình cùng việc trình chiếu hình ảnh,chốt kiến thức bằng sơ đồ hóa NỘI DUNG HỌC TẬP a, Tín ngưỡng, tôn giáo: + Thờ đa thần tiêu biểu là thần mặt trời + Tiếp nhận tôn giáo từ Ấn Độ(Ấn Độ giáo, Phật giáo.) b, Nghệ thuật tạc tượng(gỗ , đá) đạt đến đỉnh cao mang phong cách riêng. c, Đời sống vật chất, tinh thần: sử dụng ghe, thuyền đi lại, làm nhà sàn bằng gỗ trên mặt nước. 3. Hoạt động 3: Luyện tập ( 10 phút) a) Mục tiêu: - HS củng cố được kiến thức liên quan đến bài học Thành tựu văn hóa của Vương Quốc Phù Nam. b) Tổ chức thực hiện: - Bước 1: GV yêu cầu HS nhắc lại các nhiệm vụ được giao - Bước 2: Các nhóm thống nhất ý kiến cử đại diện trình bày - Bước 3: Đại diện nhóm trình bày sản phẩm của nhóm - Bước 4: Nhấn xét, chốt lại kiến thức 4. Hoạt động 4: Vận dụng (5 phút) GV: Nguyễn Thị Hải yến 7 Trường THCS Lê Lợi
8. Kế hoạch bài dạy Năm học 2022 - 2023 a) Mục tiêu: - Vận dụng, kết nối được kiến thức, kĩ năng đã học để giải quyết tình huống trong thực tiễn liên quan đến bài học. b) Tổ chức thực hiện: – Bước 1: GV giao nhiệm vụ cho HS: Về nhà tìm hiểu và trả lời câu hỏi 2 (SGK) Cho biết nét văn hóa nào của cư dân Phù Nam còn được lưu giữ trong đời sống của cư dân Nam Bộ hiện nay (liên hệ tôn giáo, tín ngưỡng. ăn mặc, ở, lễ hội ) – Bước 2: HS về nhà tìm hiểu, sưu tầm tài liệu trên sách báo, internet... – Bước 3: GV gợi ý cách sưu tầm, cách trả lời câu hỏi. Thời hạn nộp bài buổi học lần sau nộp sản phẩm. – Bước 4: GV chốt yêu cầu và nhận xét về tiết học. IV,Phụ lục Phụ lục 1: phiếu học tập 1- thảo luận vòng 1(nhóm chuyên gia) -Nhóm 1- Thẻ Xanh Quan sát hình 6,7 trang 93 trả lời câu hỏi: Em có nhận xét gì về hoạt động tín ngưỡng tôn giáo của cư dân Phù Nam? Hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo nổi bật nhất của cư dân Phù Nam là gì? -Nhóm 2- Thẻ Đỏ Dựa vào hình 6,7 (SGK –Tr 93?) Hãy mô tả sơ lược bức tượng (chất liệu, tư thế, hình dáng, cách trang trí..) Qua đó em có nhận xét gì về nghệ thuật tạc tượng của cư dân Phù Nam. - Nhóm 3- Thẻ Vàng Quan sát ảnh lược đồ vương quốc Nam từ thế kỉ I-VII mục em có biết :Cho biết Cư dân đã thích với điều kiện tự nhiên như thế nào? Hình 8- SGK trang 94 cho thấy Đời sống vật chất của cư dân ra sao? Đáp án của Phụ Lục 1: *Nhóm 1: Hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo rất đa dạng, phát triển nhất là phật giáo. Các hoạt động này tồn tại phát triển hài hòa . * Nhóm 2: +Tượng thần visu bằng đồng tượng trong tư thế dứng, đầu đội mũ hình trụ, có 4 cánh tay cầm khác vật khác nhau vỏ ốc, nụ sen + Tượng phật bằng đá: tư thế ngồi, tượng phật ngồi trên đài sen hai chân, hai tay xếp bằng nhau về phía trước. -Hoa văn, đường nét trang trí tinh tế sắc nét, Hình dáng, khuôn mặt thể hiện hài hòa, rõ nét. Chứng tỏ nghệ thuật tạc tượng (đá, gỗ) tinh tế, sắc xảo,mang dấu ấn của văn hóa Ấn Độ nhưng chứa đựng phong cách riêng. *Nhóm 3: + Sử dụng ghe, thuyền đi lại, làm nhà sàn bằng gỗ trên mặt nước. + Đời sống vật chất khá sung túc thể hiện qua đồ trang sức đẹp mắt tinh tế qua bàn tay khéo léo của cư dân Phụ lục 2: thảo luận vòng 2 (mảnh ghép) Phiếu học tập 2: Văn hóa của cư dân Phù Nam có điểm gì đặc sắc so với nền văn hóa Ấn Độ GV: Nguyễn Thị Hải yến 8 Trường THCS Lê Lợi
9. Kế hoạch bài dạy Năm học 2022 - 2023 Gợi ý: Nét đặc sắc của Văn hóa Phù Nam: + Tín ngưỡng tôn giáo đa dạng, tiếp nhận tôn giáo từ Ấn Độ(Ấn Độ giáo, Phật giáo) nhưng tồn tại, phát triển hài hòa đặc biệt là phật giáo cùng có chứa yếu tố bản địa(thờ đá, thờ sinh thực khí). -Nghệ thuật điều khắc vừa có tính kế thừa nền văn hoa Ấn Độ vừa mang tính bản địa ( tượng phật đứng, tượng visu: đầu đội mũ, chất liệu tạc tượng đá nhiều hơn gỗ) tạo ra phong cách riêng. - Sự thích nghi rất cao của cư dân Phù Nam với đời sống trên sông nước. CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM Câu 1. Vương quốc Phù Nam ra đời khoảng thế kỉ A. I B. II C. III D. IV Câu 2. Thế kỉ III-IV là giai đoạn nào của Vương quốc Phù Nam? A. Giai đoạn hình thành B. Giai đoạn khủng hoảng C. Giai đoạn hùng mạnh D. Giai đoạn suy yếu Câu 3. Trung tâm chính trị kinh tế quan trọng hình thành ban đầu của Vương quốc Phù Nam là A. Ăng-co Bo- rây B. Óc Eo C. Sa Huỳnh D. Đông Sơn Câu 4. Vương quốc Phù Nam suy yếu vào đầu thế kỉ A. IV. B. V. C. VI. D. VII. Câu 5. Vương quốc Phù Nam bị người Chân Lạp xâm chiếm vào đầu thế kỉ A. IV B. V C. VI D. VII Câu 6: Hoạt động kinh tế phổ biến của cư dân Phù Nam là A. sản xuất nông nghiệp, kết hợp đánh cá, săn bắn và khai thác hải sản B. nghề nông trồng lúa, thủ công nghiệp, ngoại thương đường biển C. thủ công nghiệp, buôn bán D. thủ công nghiệp, khai thác hải sản, ngoại thương đường biển Câu 7: Các tầng lớp chính trong xã hội Phù Nam là A. quý tộc, địa chủ, nông dân B. quý tộc, bình dân, nô lệ C. quý tộc, tăng lữ, nông dân, nô tì D. thủ lĩnh quân sự, quý tộc tăng lữ, bình dân, nô tì Câu 8: Điểm giống trong đời sống kinh tế của cư dân Văn Lang - Âu Lạc và Champa, Phù Nam là A. làm nông nghiệp trồng lúa, kết hợp với một số nghề thủ công B. chăn nuôi rất phát triển C. đẩy mạnh giao lưu buôn bán với bên ngoài D. nghề khai thác lâm thổ sản khá phát triển Câu 9: Điểm nổi bật về đời sống kinh tế của vương quốc Phù Nam so với các quốc gia khác trên đất nước Việt Nam là gì? A. Kinh tế phồn thịnh, trở thành một vương quốc, giàu mạnh nhất khu vực Đông Nam Á GV: Nguyễn Thị Hải yến 9 Trường THCS Lê Lợi
10. Kế hoạch bài dạy Năm học 2022 - 2023 B. Ngoại thương đường biển rất phát triển C. Đã từng làm chủ một khu vực rộng lớn ở Đông Nam Á D. Thể chế quân chủ đạt đến trình độ điển hình Câu 10: Thể chế chính trị tồn tại ở vương quốc Phù Nam là gì? A. Thể chế chiếm hữu nô lệ B. Thể chế quân chủ C. Thể chế quân chủ chuyên chế D. Thể chế quân chủ lập hiến Câu 11 : Có sự phân hoá giàu nghèo thành các tầng lớp quý tộc, bình dân và nô lệ, đó là biểu hiện về mặt xã hội của nhà nước nào? A. Văn Lang - Âu Lạc B. Chăm- pa C. Phù Nam D. Lâm Ấp Câu 12: Nghề thủ công rất phát triển ở Phù Nam và còn nhiều dấu tích để lại đến ngày nay là nghề gì? A. Nghề xây dựng B. Nghề làm giấy C. Nghề rèn sắt, chế tạo vũ khí D. Nghề làm đồ trang sức Câu 13: Đời sống vật chất của cư dân Phù Nam mang đặc điểm gì? A. Dùng thuyền bè di chuyển trên sông ngòi, kênh rạch B. Ăn lúa gạo. C. Làm nhà sàn bằng gỗ trên mặt nước. D. Tất cả đều đúng. Câu 14: Nghề thủ công rất phát triển và đạt đến đỉnh cao của cư dân Phù Nam là gì? A. Làm Gốm B. Làm đồ trang C. Tạc Tượng D. Dệt Vải. Câu 15: Tục táng người chết của cư dân Phù Nam chủ yếu dưới hình thức A. thủy táng B. hỏa táng C. điểu táng D. thổ táng Câu 16: Chất liệu chủ yếu được sử dụng trong nghệ thuật tạc tượng của cư dân Phù Nam là gì? A. Gỗ B. Đá C.Đồng D.Sắt Câu 17: Hoạt động tín ngưỡng,tôn giáo trong văn hóa tín ngưõng của cư dân Phù Nam là gì? A. Ấn Độ giáo B.Tín ngưỡng bản địa B. Phật giáo C. Tất cả đều đúng Câu 18: Nếp sống đặc trưng nhất trong đời sống vật chất của người dân Phù Nam là gì? A. Tục ăn trầu B.Hỏa táng B. Làm nhà sàn bằng gỗ trên mặt nước D.Cởi trần ĐÁP ÁN Câu 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Đáp án A C B C D B B A B Câu 10 11 12 13 14 15 16 17 18 Đáp án C C D D C B B C C GV: Nguyễn Thị Hải yến 10 Trường THCS Lê Lợi
11. Kế hoạch bài dạy Năm học 2022 - 2023 Ngày duyệt: 6/5/2023 Người duyệt: Hà Thị Vân Anh GV: Nguyễn Thị Hải yến 11 Trường THCS Lê Lợi